#43 Zonder vergunning omzetten of omgezet houden

Omgezet houden

In de Huisvestingswet heeft de wetgever gemeenten de bevoegdheid gegeven Huisvestingsverordeningen vast testellen. Gemeenten mogen daarin onder meer bepalen dat het in hun gemeente verboden is om zonder vergunning een zelfstandige woning in onzelfstandige woningen (kamers) om te zetten. Ook mogen zij daarin bepalen dat het verboden is om een zelfstandige woning omgezet te houden.

Handhavingsrisico

De meeste gemeenten regelen dat ook zo in hun Huisvestingsverordening. Zij bepalen dat een omzettingsvergunning nodig is, als in een pand meer dan twee onzelfstandige woningen worden gerealiseerd. Ook bepalen zij dat een omzettingsvergunning nodig is voor panden die zondervergunning zijn omgezet en omgezet worden gehouden.

Veel eigenaren van verkamerde panden, zeker als zij het pand ooit in die staat hebben overgenomen in het vertrouwen dat juridisch alles in orde is, realiseren zich dat laatste niet. Pas als toezicht en handhaving aankloppen, komen zij erachter dat voor hun verkamerde pand nooit een omzettingsvergunning is aangevraagd en verleend, zodat sprake is van een overtreding. In beginsel moet die overtreding ongedaan worden gemaakt, tenzij die kan worden gelegaliseerd.

Legalisatie niet altijd mogelijk

Uiteraard vragen veel eigenaren in deze situatie alsnog een omzettingsvergunning aan voor hun pand, in de verwachting dat de overtreding met de verlening daarvan ongedaan wordt gemaakt. Vaak echter slaagt legalisatie op die manier niet, omdat een eigenaar niet aan de op dat moment geldende eisen voor omzetting kan voldoen. Denk aan voorgeschreven minimum vloeroppervlakte van kamers en gezamenlijke ruimten, aaneen quotum voor studentenhuizen in een wijk of straat, aan geluideisen etc.

Een beroep op het feit dat een verkamerd pand destijds legaal is gerealiseerd (met bijvoorbeeld een bouwvergunning) leidt in de regel ook niet tot legalisatie. Kortom: degene die een verkamerd pand koopt doet er goed aan om na te gaan of de eerdere omzetting niet alleen legaal is als het om de bouw en het omgevingsplan gaat, maar ook als het om de plaatselijke op dat moment geldende Huisvestingsverordening gaat.

Een ‘narrow escape’ in Alblasserdam?

In Alblasserdam kreeg de eigenaar van een omgezet pand ook met toezicht en handhaving te maken. Hij had zijn verkamerde pand gekocht zonder te beseffen dat daarvoor nooit een omzettingsvergunning was aangevraagd en verleend. De gemeente ging tot handhaving over, omdat het pand omgezet werd gehouden zonder vergunning.

Tegen de last onder dwangsom stelde de eigenaar bezwaar en vervolgens beroep in bij de Rechtbank Rotterdam. Ook diende hij ook een verzoek om voorlopige voorziening in om de last onder dwangsom te laten schorsen. Zoals gebruikelijk velde de voorzieningenrechter een voorlopig rechtmatigheidsoordeel. Dat oordeel viel in het nadeel van de gemeente uit en de last onder dwangsom werd geschorst.[1]

In de tekst van de Huisvestingsverordening Alblasserdam bleek namelijk te staan dat het verboden is om “zonder vergunning van het college een zelfstandige woonruimte om te zetten of om te laten zetten in onzelfstandige woonruimte, (…)”. Er staat dus niet dat het verboden is om een zelfstandige woonruimte omgezet te houden. Grote kans dat de gemeente in beroep ook nat gaat vanwege deze bepaling.

Nu maar hopen dat deze gemeente eieren voor haar geld kiest, de last intrekt, de eigenaar met rust laat en de volgende versie van de Huisvestingsverordening aanpast.

[1]Uitspraak Voorzieningenrechter RB Rotterdam van 3 februari 2026,ECLI:NL:RBROT:2026:773.

Want to know more?
Find out what we can do for you.
Check out our services
Check out our services
Scroll naar boven